vrijdag, juni 22, 2007
Toverformule
hulanda (ik ben docent Arabisch in Nederland) zat ik gebeiteld. Daarna kwamen er nog een paar vraagjes en toen mocht ik doorrijden zonder boete (startbedrag is toch altijd wel 400 Dirham, zo'n kleine 40 euro). De tweede keer ongeveer hetzelfde. Nu haalde ik binnen de bebouwde kom een tergend langzaam rijdend bestelautootje in. Daarbij ging ik wel over de doorgetrokken streep heen. Al tijdens mijn inhaalmanoeuvre zag ik hen staan, een meter of tweehonderd verderop. En ja hoor, ik werd aan de kant gezet. Maar gelukkig hetzelfde verhaal. Ook hier kon ik met de beproefde toverformule verder rijden zonder aanslag op mijn weekendbudget. De agent gaf me nog een ongevraagd advies mee ook. Volgens hem was het veel te koud in Imilchil, en kon ik beter in Beni Mellal blijven.
Mag ik u vriendelijk verzoeken niet allemaal in Marokko mijn toverformule te gaan gebruiken, dan werkt het na een tijdje niet meer ;-)
Het zinnetje werkt overigens altijd goed. Als mensen vragen 'aha, spreek je een beetje Arabisch?', of zelfs in het Frans (aha, vous parlez l'arabe?) sla ik altijd genadeloos terug met de toverformule. Hij werkt altijd, ik kan me niet herinneren dat het in mijn nadeel heeft gewerkt.
Nog gekker wordt het als ik dan vertel dat ik Arabisch doceer aan Nederlandse Marokkanen. Dan hoor je hen haast denken: 'hoe kan dat nou?'
Of als ik vertel dat ik Marokkaans Arabisch dialect, darizja, doceer aan een universiteit. Het darizja wordt gezien als een straattaal, of niet eens als een taal, hooguit een dialect. Wordt dat onderwezen op universiteiten in Europa? 'Het moet niet gekker worden' zie je hen haast denken.
Vaak is het zo dat mensen mij in eerste instantie niet verstaan als ik in het Arabisch tegen hen begin. Dat is dan niet omdat mijn Arabisch zo beroerd klinkt, maar omdat ze geen Arabisch verwachten als ze mij zien. De (Marokkaanse?) mens heeft kennelijk een schakelaar die in een bepaalde stand kan worden gezet voor een bepaalde taalverwachting. Ze zien een blonde buitenlander (al wordt het minder, zowel de hoeveelheid haar als de blondheid) en zetten de taalverwachtingsschakelaar op Frans. Komt er dan Arabisch dan wordt dat niet opgepikt. Komt er Engels wordt het ook niet opgepikt trouwens. Het Engels in Marokko zit in de lift maar heeft nog een lange weg te gaan.
In het hotel waar ik voorheen regelmatig verbleef, noemde ik (in het Arabisch) mijn kamernummer aan een nieuwe baliemedewerker, die mij nog niet kende. En dus verstond hij mij niet. Zijn collega, die mij wel kende, vroeg aan zijn nieuwe (Marokkaanse) collega, in het Arabisch: ka-tefhem l-'arabiya ya-k? (je verstaat toch Arabisch, of niet?) Toen drong tot de nieuweling door dat ik mijn sleutel in het Arabisch aan hem had gevraagd.
Nog een anekdote.
In 2002 was ik op studiereis in Marokko met een groep Nijmeegse studenten Arabisch (zie http://www.let.ru.nl/~j.hoogland/studiereis2002).
In Marrakech liepen we met een klein groepje over het beroemde Jami al-Fna plein. Voorop liepen Marjolein en Karima, beiden in een mooie kaftan. Marjolein is volbloed Nederlands, Karima half.
We liepen langs twee politieagenten. De een zei tegen de ander: "Moet je dat nou zien, die buitenlanders in Marokkaanse kleding". Ik hoorde het, en zei tegen hen in het Arabisch "ja gek is dat hè?". Volgens collega Joris zijn beide agenten hier nooit meer bovenop gekomen.
Vaak (maar niet meer zo veel als vroeger) lopen jonge Marokkanen een stukje met je mee en vragen dan waar je vandaan komt. "Français, Anglais, Allemand...?". Als ik dan zeg "megribi" (Marokkaan) zijn er soms die het geloven, en zich verontschuldigen omdat ze dachten dat ik een buitenlander was.
De moraal van het verhaal: ga allemaal Arabisch leren, je hebt er alleen maar voordeel van.
vrijdag, juni 15, 2007
Reclame voor Imilchil
Het gebied is uitstekend geschikt voor wandeltochten, mountainbiken of pisterijden met een 4x4. Deze laatste activiteit is helaas wel wat minder milieuvriendelijk dan de overige.
En ik gun de mensen daar een betere toekomst. Ontwikkeling van het toerisme kan daar uiteraard aan bijdragen.
Ik wil daarom Imilchil en omgeving van harte bij u aanbevelen.
Aan de mensen van het hotel Tislite, idyllisch gelegen aan de oever van het kleine meertje, bereikbaar vanaf de asfaltweg, heb ik beloofd dat ik reclame voor hen zou maken. Bij deze dus.
Hier ook de gegevens van het hotel: Auberge Tislite.
De eigenaresse is Malika, een geëmancipeerde Berbervrouw. U kunt haar bellen op 076-407242 om uw komst aan te kondigen.
Een overnachting in Tislite kost 220 Dirham (20 euro) voor een diner (hrira = soep, tagine = schoofschotel, dessert), een overnachting en een rijk verzorgd ontbijt. Werkelijk geen geld voor wat je er voor krijgt.
Tislite ligt dus aan het meertje, en aan de asfaltweg. Als u vanuit het Noorden komt ziet u het vanzelf liggen, een paar kilometer voor het dorpje Imilchil. Komt u uit het Zuiden (Tinerhir) of uit het Oosten (Rich) dan moet u eerst door het dorpje heen in noordelijke richting, en dan ligt het dus een paar kilometer buiten het dorpje.
er is ook een bedoeïenentent, deze staat naast het hotel
Het hotel (en de witte tent) aan de oever. De asfaltweg loopt er vlak langs.
Vanaf een heuvel met zicht op het meertje en het hotel.
Het hotel met terras ervoor. Er kan ook gekampeerd worden.
zondag, juni 10, 2007
Groeten uit Imilchil
Imilchil is internationaal bekend om het jaarlijkse fête de fiançailles, een jaarmarkt waar verlovingen worden gesloten tussen mannen en vrouwen van de Berberstam der Ait Haddidou. Dit feest wordt jaarlijks eind augustus gehouden.
Daarnaast is Imilchil bekend om de twee meertjes die er liggen: Iseli en Tiselit. Die namen betekenen resp. bruidegom en bruid. De legende luidt dat een jongen en meisje van twee rivaliserende clans verliefd waren op elkaar, maar niet met elkaar mochten trouwen vanwege die rivaliteit. Ze zijn toen beiden zo heftig aan het huilen geslagen dat ze beiden een meertje vol hebben gehuild. De bruidegom heeft het hardst gehuild want Iseli is het grootste meer.
Maar de meertjes zijn niet zout, dus dat van die tranen dat klopt niet ;-) Het water is afkomstig van smeltwater van sneeuw op de omringende bergen.
De beide meren liggen zo'n acht kilometer uit elkaar. Er loopt een piste van Tiselit naar Iseli, Tiselit ligt aan de asfaltweg. De piste is (soms stapvoets) te doen met een gewone auto. Wie met een gewone auto naar Iseli wil rijden kan het beste bij het hotelletje Tiselit tegen de klok in om Tiselit rijden en dan een piste rechtsaf nemen die over de hoogvlakte loopt.
De foto hieronder is van Tiselit, het kleinste van de twee meertjes. Rechts staat een klein hotelletje waar ik de nacht heb doorgebracht. 's Middags na aankomst ben ik naar boven geklauterd om deze foto (en nog veel meer andere foto's) te maken.
Imilchil ligt op 2100 meter hoogte en is sinds enkele jaren over een geasfalteerde weg te bereiken. Zowel vanuit het Noorden (uit de richting van El Ksiba en Kasba Tadla), als vanuit het Oosten (uit Rich) komt er nu een asfaltweg het dorp binnen.
Vanuit het Noorden zie je eerst het meertje, en nog een paar kilometer verder komt het dorp. Vanuit het Oosten moet je dus eerst door het dorp heen om bij het meertje te komen. Het hotelletje bij het meer is het meest idyllisch gelegen. Bij de ingang van het dorp (uit Noordelijke richting komend) is een kasbah die als hotel is ingericht (Adrar). En in het dorp zelf zijn wat eenvoudige hotelletjes. Mijn voorkeur heeft het hotel Tiselit bij het meer.
De bewoners klagen echter dat er nu nauwelijks nog toeristen naar Imilchil komen. Vroeger was Imilchil een geliefde pleisterplaats voor liefhebbers van pistes met hun 4x4 terreinwagens. Die zoeken nu andere trajecten, maar de 'gewone' toeristen hebben Imilchil nog niet ontdekt. Ik was dan ook de enige gast in het hotelletje bij het meer. En toen ik 's avonds even in het dorpje ging kijken kreeg ik niet bepaald de indruk dat daar nog veel andere toeristen verbleven. Sterker nog, ik was misschien wel de enige toerist die nacht in heel Imilchil.
Het is er ook vrij armoedig want er zijn weinig middelen van bestaan. De meeste bewoners zijn herders die met hun kuddes de omgeving intrekken, en die 's winters naar lager gelegen gebieden trekken. In de winter is Imilchil namelijk bedekt met een dik pak sneeuw.
In het café sprak ik even met enkele onderwijzers, die zelf van buiten Imilchil afkomstig waren. Ze spraken niet eens Berbers, daaraan had ik hen al herkend. Ze vertelden dat Imilchil een zeer marginaal plaatsje is, waar het ook als onderwijzer zwaar werken is. Weinig of geen leermiddelen, barre omstandigheden en bepaald geen traditie om kinderen naar school te sturen en zo lang mogelijk te laten leren.
En dan nu de foto van Tiselit die ik heb gemaakt na een klauterpartij van zo'n 300 meter schat ik. De foto is genomen in Zuidelijke richting, waar nog hogere bergtoppen liggen. Vanuit Imilchil kun je ook recht naar het Zuiden richting Tinerhir (de beroemde Gorges de Todgha), dat is zo'n 100 kilometer, waarvan 30-40 kilometer nog niet is geasfalteerd. Maar in rustig tempo is dat traject ook te doen met een gewone auto, zo verzekerde mij Herman Obdeijn, een van de nestors van Marokkominnend Nederland. Herman heeft dat traject pas nog gereden.
Foto gemaakt met polarisatiefilter en de kleuren zijn wel een beetje opgepimpt met Picassa.
donderdag, juni 07, 2007
Een dag uit het leven van de onderwijscoِrdinator van het NIMAR
5.35 naar hotel gereden van gasten van de NL Taalunie
5.45 naar vliegveld gereden met de gasten
6.15 na inchecken afscheid genomen van de gasten en vervolgens naar het Hilton park gereden
6.30 4 rondjes door het park gerend: 58 min, ruim 10 km. Het was best al druk in het park op dit vroege uur. Ik was er een keer op zondagochtend in de Ramadan, toen was ik ongeveer de enige in het park.
7.30 terug op het NIMAR, mailtjes gelezen, even aan een vertaling gewerkt en ondertussen wat gegeten en thee gedronken
8.15 vlotter van toiletstortbak wat bijgesteld om lekkage van kostbaar Marokkaans leidingwater te stoppen
8.30 onder de douche
9.00 bij autoverhuurbedrijf om auto terug te brengen (grote Peugeot 407 heb ik in mijn eentje niet nodig nu de gasten naar NL zijn teruggekeerd). Morgen krijg ik een andere, een splinternieuwe Kia Picanto.
9.30 lijst gemaakt met Arabische zenders op de schotelontvanger in het leslokaal (ontvanger met digitale opnamemogelijkheid)
10.30 database van NIMAR-bibliotheek bijgewerkt met een aantal nieuwe boeken (de bijgewerkte lijst is binnenkort via de website te raadplegen)
11.30 div. mails beantwoord, eigenlijk gaat dat de gehele dag door,
lijstje gemaakt met dingen die ik wil doen tijdens dit verblijf (tot maandag 4 juni)
12.30 met baas/collega Paolo samen geluncht in de tuin van onze collega's van het Institut Français. Dat instituut is vele malen groter dan het NIMAR.
13.30 div. zaken besproken met Choumissa onze docente, over gastgezinnen voor cursisten van de zomercursus, over de toetsing van de studenten die op dit moment op het NIMAR onderwijs volgen
15.30 sollicitaties voor vacature docent Nederlands aan universiteit van Casablanca doorgenomen
16.00 poosje gechat met een vriendin in Nederland
17.00 was afgehaald en een paar dingen gestreken, met Eén Vandaag op de TV
18.00 nog wat achter de PC
18.30 (20.30 in Nederland) NOS-Journaal via BVN
19.00 naar buiten om een pizza te halen. Die pizzeria was nog niet open, dus wat rondgewandeld
19.30 alsnog de pizza gescoord en voor de TV opgepeuzeld met een koel pilsje erbij
20.15 geskyped met collega in Nederland om haar over te halen een cursus te geven waarvoor ik zelf geen tijd heb, heb haar niet kunnen overtuigen vrees ik
21.00 nogmaals gechat met vriendin in Nederland
23.15 naar bed
dinsdag, juni 05, 2007
Reageren mag!
Ik vind het leuk om reacties van u te ontvangen na lezing van de berichten op mijn blog. U kunt hiervoor onder elk bericht op de link 'reacties' klikken.
maandag, juni 04, 2007
Druk druk druk...
Ik heb een gigantische hoeveelheid afspraken gehad, visitekaartjes verzameld, kilometers gemaakt , lunches en diners gehad etc.
Ik heb met twee delegaties rondgereden (een van de Nederlandse Taalunie en een van Universiteit van Amsterdam).
Ik ben op bezoek geweest in de gevangenis en ik heb een begrafenis meegemaakt.
Ik ben getuige geweest van een (stukje) Heavy Metal popconcert (de gemiddelde leeftijd van de bezoekers schoot omhoog toen Kees en ik het veld betraden ;-). Na 45 minuten hebben we het toch voor gezien (en gehoord) gehouden. Binnenkort vermoedelijk een literair verantwoord verslag hiervan door Kees in de Groene Amsterdammer.
Ik heb een discussieavond bijgewoond over de rol van verschillende talen in moderne muziek en nieuwe media (rap, blogs, chat, SMS etc.)
Samen met docente Choumissa heb ik een flink aantal potentiële gastgezinnen bezocht, waar we onze studenten kunnen laten logeren. Van vrij luxe huizen tot vrij eenvoudige woningen in een echte volkswijk.
Met stagecoِrdinator Hélène heb ik samen een aantal NGO's bezocht die actief zijn in het stimuleren van en opleiden voor kleuteronderwijs, dat in het openbaar onderwijs in Marokko niet bestaat.
Verder heb ik mijn oude liefde Imilchil bezocht (een dorpje op 2100 meter hoogte midden in de Hoge Atlas) en daar gewandeld en stapels foto's gemaakt. Ik heb ook nog een (voor mij) nieuwe toeristische locatie bezocht: les cascades (watervallen) d'Ouzoud. Een aanrader. Ik ben een rondreis met familie en vrienden in Marokko aan het plannen voor het voorjaar van 2008 en Ouzoud wordt zeker in het programma opgenomen, net als Imilchil uiteraard.
Al met al heb ik zo'n 2500 kilometer gereden de afgelopen 2 weken en gelukkig allemaal weer schade- en boetevrij. Daarover binnenkort nog wel wat meer.
Op diverse momenten kreeg ik een VIP-behandeling. Met de taaluniedelegatie werden we tot de grote Hassan II-moskee toegelaten terwijl er niemand anders binnen was in die gigantische moskee. En bij het gevangenisbezoek werd ik ook als VIP binnengehaald en mocht ik mijn contact spreken in de kamer van de onderdirecteur.
En uiteraard heb ik weer de nodige restaurants van binnen gezien. Soms voor representatieve doelen, soms voor de gezelligheid met deze of gene vriend of vriendin. Overigens kunnen ook de representatieve etentjes heel gezellig zijn. Als je met de mensen rondreist bouw je ook een band op. Maar ik heb ook soms een afhaalpizza voor de TV genuttigd als ik toch alleen was.
Afgelopen vrijdag hebben we het eenjarig bestaan van het NIMAR gevierd met een etentje voor NIMAR-medewerkers en hun partners. 7 juni 2006 opende Maria van der Hoeven het NIMAR en een jaar later gonst het er van de activiteit. Delegatie na delegatie komt langs, we komen nauwelijks aan ons 'echte' werk toe.
En last but not least, ik ben voor het eerst in Marokko naar de kapper geweest. Ook daar kreeg ik een VIP-behandeling geloof ik. Mijn foto had zo in één van de bladen gekund. Hij bleef maar borstelen, kammen, knippen etc. Ruim 45 minuten is hij met me bezig geweest, voor 60 dirham (5,50 €). Uiteraard hebben we uitgebreid gekletst ondertussen. Voor een kapper is de beste leerschool de praktijk, niet een school. Voetbalvandalisme komt ook in Marokko op grote schaal voor. Vrouwen zijn bang voor een vrouwelijke kapper, want de kapster zal de klant nooit mooier maken dan de kapster zelf is.
Ik zal binnenkort nog wel wat gedetailleerder schrijven over enkele van de bovengenoemde activiteiten, en er dan een paar foto's bij plaatsen.
zaterdag, mei 12, 2007
NIMAR in actie 2 (april 2007)
Markt in Tanger
Ik heb een half uurtje over die markt gelopen en wat lopen fotograferen. Heel sneaky met mijn cameraatje in mijn hand, ter hoogte van mijn middel. Mensen in Marokko vinden het veelal niet fijn om gefotografeerd te worden. Men zegt dat de islam het ook verbiedt.
Ik had mij deze reis onder andere ten doel gesteld foto's te maken die te gebruiken zijn in het taalonderwijs Marokkaans. Foto's om over te praten met de studenten. Dat hoeven dus niet perse toeristische of artistieke foto's te zijn, maar foto's voor educatieve doeleinden.
Fotograferen 'uit de hand' geeft niet alleen maar voltreffers natuurlijk, maar leve de digitale fotografie. Elke scheve of anderszins afgekeurde foto wordt gewoon naar de digitale prullenmand gesleept.
Hieronder een kleine selectie uit die foto's.
foto's op de blog
Ik heb de afgelopen maanden veel foto's gemaakt in Marokko, en zal met terugwerkende kracht wat foto's in oude bijdragen plaatsen.
Hierbij tevens een paar foto's uit de Oudaya (kasbah) van Rabat.
vrijdag, mei 11, 2007
Heerlijk weekend in Tanger
Dus zaterdagochtend zat ik om 9 uur in de auto en vertrok richting Tanger (zo'n 240 km. van Rabat, vrijwel geheel snelweg tegenwoordig). Onderweg een keer gestopt om even de benen te strekken. Er kwam een man naar me toe met een mand met sinaasappelen. Of ik ze niet wilde kopen. Nee zei ik. Maar hij was aardig, we maakten een praatje, hij ging er een pellen en gaf me de helft, en toen was ik al verkocht natuurlijk. Het was een heerlijke sinaasappel en ik dacht: ach wat geeft het, maak die man zijn dag goed en koop die paar kilo oranje sapballen van hem. Ik kon ze cadeau geven aan de mensen die ik in Tanger zou ontmoeten. Dus voor 40 Dirham stortte hij zijn mand leeg in de kofferbak van mijn Peugeot.
Toen doorgereden naar Tanger. Na 3 uur rijden was ik in het centrum van Tanger. Even zoeken en toen had ik het gevonden. Op een heuvel met uitzicht op de baai en de Straat van Gibraltar kwam ik in een prachtig huis met een grote tuin met zwembad terecht. Deze mevrouw was duidelijk niet onbemiddeld.
Ze is kunstenaar en had in het tuinhuis ook nog een prachtig atelier ingericht. Met een nog mooier uitzicht op Zuid Spanje, de felbegeerde poort van Europa waarover ik in november al een keer schreef, toen ik ook in Tanger was.
Het krantje met de titel Chbar Bladna (berichten van/uit ons land) werd gratis verspreid in een oplage van 5-6.000. Het krantje is 5 jaar lang verschenen. Sinds de zomer van 2006 is de krant opgehouden te verschijnen want er was geen geld meer beschikbaar en de Marokkanen die eraan meewerkten wilden het niet als vrijwilligerswerk doen. Dan gingen ze liever thuis zitten. Onbetaald werk is in Marokko not done.
's Middags gingen we nog op bezoek bij iemand in een nog mooier en groter een prachtiger gelegen huis, op de punt van de heuvel met een adembenemend uitzicht op de Straat van Gibraltar, Zuid Spanje en de Atlantische Oceaan. Een oud dametje van 82 jaar woonde hier in haar eentje, met haar personeel. We dronken thee in een tuinhuisje dat helemaal op de uiterste punt van de heuvel stond. Vanaf de rand ging het zo'n 50 meter verticaal naar beneden en dan was daar de zee.
Hierna nog enkele interessante ontmoetingen, een heerlijk diner in een visrestaurant (Valencia) waarbij de wijn rijkelijk vloeide en heerlijk smaakte.
In de gastenkamer van het mooie huis, waar een bed voor mij was opgemaakt en opengeslagen, sliep ik heerlijk, nadat ik even had moeten wennen aan de pittige onweersbui die boven Tanger en omgeving losbarstte. Terwijl in Nederland een soort vroege zomer heerste had ik in Marokko al diverse regenbuien meegemaakt. Gelukkig allemaal 's avonds terwijl ik in bed lag, en een zeer pittige bui onderweg naar Tanger.
Over het belang van regen voor de economie van Marokko heb ik in het voorjaar van 2006 al eens een stukje geschreven.
Met mijn gastvrouw heb ik afgesproken dat we de website van de krant nieuw leven zullen inblazen, door er wat artikelen op te plaatsen. Het biedt mij de mogelijkheid mijn wetenschappelijke interesse in het schrijven met behulp van dialect te combineren met iets nuttigs. Dat is de benadering die eigenlijk altijd mijn voorkeur heeft; ik wil dat er iets praktisch uit voortkomt zoals een taalcursusboek of een woordenboek.
Verder zal ik de komende maanden die belangstelling even moeten onderdrukken want van de uitgever hoorde ik kort voor mijn vertrek dat er een herdruk van de Nijmeegse woordenboeken (Modern Standaard Arabisch) moet komen. Ik zal wel een paar maanden zoet zijn met het aanbrengen van correcties en aanvullingen in de beide delen. Maar goed, die woordenboeken waren mijn eerste levenswerk en dat moet onderhouden worden. Ik zal er weer even in moeten komen, maar dan ga ik er weer met volle energie aan werken.
dinsdag, april 17, 2007
Eindelijk een keer naar El Hoceima en Nador.
Maar vanaf 1977 was ik nooit in de Rif geweest.
Nu dus eindelijk eens de tijd genomen om naar het herkomstgebied te gaan waar rond 80% van onze Nederlandse Marokkanen vandaan komen.
Donderdagavond vertrok ik vast naar Fes, zodat ik op (goede) vrijdag niet zo ver hoefde te reizen. Vrijdagochtend reed ik van Fes richting Ketama. Ik kwam in hondenweer terecht, het hagelde zelfs een beetje, en op de toppen van de Rif (rond de 2000 meter hoog) lag sneeuw. Maar toen ik aan de noordzijde was gekomen klaarde het op. Helaas kwam het er door dat hondenweer niet van de kifveldjes te bekijken die in dat gebied zeer veel voorkomen. Toen ik even stopte net voor Ketama, werd mij wel kif aangeboden. Ik vroeg de aanbieder of er in dit gebied door de overheid ook kifvelden waren vernietigd maar daar was hier geen sprake van zei hij. Ik had gelezen dat dit in de buurt van Larache wel was gebeurd, met als gevolg dat dorpen waren veranderd in spookdorpen, omdat er voor de bewoners geen reden van bestaan was overgebleven. Hier in de Rif lag dat anders volgens mijn informant: van Sultan Mohammed V (de grootvader van de huidige koning) had men een autorisatie gekregen om in de Rif kif te verbouwen, dus dat mocht nu ook nog volgens hem. Ik denk dat de Marokkaanse overheid aan de Europese Unie een andere versie heeft verteld.
Onderweg heb ik flink wat foto's gemaakt van het landschap langs de weg van Ketama naar El Hoceima, de doorgaande weg die evenwijdig aan de Middellandse Zeekust van West naar Oost loopt. Het landschap doet soms denken aan de Midden-Atlas, maar soms ook aan andere mediterrane gebieden. Ik zag zeker overeenkomsten met Corsica waar ik afgelopen zomer met vakantie was.
In de loop van de middag kwam ik in El Hoceima aan. Een leuk plaatsje gelegen aan een baai. Het ademt een beetje Spaanse sfeer uit, wat uiteraard wordt veroorzaakt door het feit dat het Noorden van Marokko van 1912 tot 1956 onder Spaans protectoraat stond. El Hoceima heette eigenlijk Al Khuzama, dat lavendel betekent. En inderdaad, er groeit aardig wat lavendel in de omgeving. Want zaterdag heb ik een flinke wandeling gemaakt met S, collega-arabiste en vriendin die in El Hoceima woont. We hebben gewandeld door een natuurgebied waar in de bedding van een riviertje flink wat lavendel groeit. S had het idee gekregen iets te gaan doen met dat gegeven. Zij wil een vrouwencoِöperatie op het spoor zetten van de lavendel, waar verschillende producten van gemaakt kunnen worden (zeep, lavendelolie, gedroogd in geurkussentjes). Wellicht dat de lokale economie hiermee kan worden gestimuleerd.
Vrijdagavond met S gegeten in een restaurant aan de haven, nadat we onze eigen vis hadden gekocht aan de haven, en laten klaarmaken in het restaurant. Een St. Pierre-vis of zoiets. Heerlijk was hij.
donderdag, maart 08, 2007
In de koffer
Aan kleding en toiletartikelen hoef ik niet zo veel mee te nemen, dat heb ik allemaal daar liggen. Ook sportschoenen voor de noodzakelijke lichaamsbeweging liggen daar.
Maar er gaan ook spullen mee die je misschien niet zou verwachten.
Zo heb ik deze keer een hoeveelheid speelgoed meegenomen, niet om mee te (laten) spelen, maar als lesmateriaal. In mijn eigen beginnerscursus Marokkaans maak ik in het begin ook altijd gebruik van autootjes, boerderijdieren en playmobil-poppetjes die ik uit de speelgoedverzameling van mijn (inmiddels groot gegroeide) zoons heb gehaald. Daarmee kun je in het begin van een cursus toch leuke leerzame dingen doen. Dus heb ik op verzoek van de docente Marokkaans dialect het e.e.a. aan speelgoed aangeschaft voor het NIMAR.
Op verzoek van de directeur heb ik 4 zakjes met mini-stroopwafels meegenomen. Dat deelt lekker uit aan bezoekers bij de koffie, en is typisch Nederlands. Het schijnt dat binnenkort een Marokkaanse (geremigreerde) ondernemer zich aan de stroopwafels gaat wagen.
Ook 2 doosjes met theezakjes heb ik meegenomen. Rooibosthee is in Nederland nauwelijks nog weg te denken, in Marokko is het niet te vinden. De echte Marokkaanse thee drink ik eigenlijk steeds minder. Te zoet. Mierzoet lees je altijd in de reisverslagen. Uiteraard kun je vragen om muntthee met minder suiker, maar dat is lang niet altijd mogelijk.
Verder heb ik altijd een losse harddisk bij me, met daarop een verzameling videobestanden van de Marokkaanse televisie. Die kunnen op het NIMAR worden gebruikt in het onderwijs, of als informatiemateriaal over Marokko. Ik ontvang die programma's via de schotel in Nederland, en vervolgens neem ik ze als computerbestanden (mpeg) weer mee terug naar Marokko. Er zijn leerzame programma's bij, die heel nuttig zijn in het onderwijs. Dat kunnen programma's in Marokkaans dialect zijn, of in het Modern Standaard Arabisch.
Voor een van de docenten heb ik een USB-dongle voor draadloos internet meegenomen. Bij mij thuis lag die ongebruikt te liggen sinds alle laptops standaard met wifi worden uitgerust. Zij kan er op het NIMAR haar eigen (wat oudere) laptop mee aan het net hangen. Zo heb ik wel eerder apparatuur uit Nederland meegenomen die thuis overbodig was geworden. In Marokko is men er blij mee.
Ten slotte, ook in de categorie technische zaken, nog een lange VGA-kabel, om de beamer (videoprojector) van het NIMAR met een van de PC's te kunnen verbinden. De beamer wordt gebruikt in het onderwijs, of (in de toekomst) om filmavondjes te houden voor de Nederlandse gemeenschap in Rabat.
En mee heen en weer gaan ook altijd wat laders: voor de telefoon, mijn laptop en PDA, mijn mp3-speler.
En, niet vergeten deze keer, mijn zonnebril. 4 weken geleden was het in Nederland zulk weer dat ik daar niet aan gedacht had. In Marokko was het toen heerlijk weer, en zeker met autorijden heb ik hem wel gemist. Aangezien ik een bril op sterkte moet hebben kon ik niet zomaar een (immitatie) Ray Ban aanschaffen op straat.
En zowaar, bij aankomst op het vliegveldje van Rabat-Salé moest ik zelfs mijn koffer openmaken. Bij het scannen van de koffer was de beambte iets opgevallen, ik denk die losse hard disk. Maar bij een vluchtige inspectie van de inhoud vond men het prima. Uiteraard helpt altijd dat ik in vlot Marokkaans Arabisch kan uitleggen waar al die zaken voor bestemd zijn.
zondag, februari 25, 2007
Varia
Van 2 tot 12 februari was ik weer op het NIMAR. Ik heb al wat geschreven over mijn activiteiten als klusjesman en onderwijscoördinator.
Nu een paar andere korte berichten in de categorie 'varia'.
Aan het eind van mijn laatste verblijf wilde ik wel eens even ontspannen. Twee weken eerder had het flink gesneeuwd in de Midden-Atlas, en ik hoopte dat er nog sneeuw zou liggen. Ik heb nog nooit in Marokko geskied, en wil dat nog altijd wel een keer doen. Dus een weekend naar de de Midden-Atlas. Daar ligt het plaatsje Ifrane en daar vlakbij is een wintersport station. Helaas, toen we er aankwamen bleek er geen vlokje sneeuw meer te liggen. Volgend jaar beter.
In de Nederlandse media is vorig jaar wat aandacht besteed aan de Marokkaanse 'berberapen' die in de Midden-Atlas leven. We hebben ze vorige week opgezocht, en één conclusie is duidelijk: berberapen zijn geen kaaskoppen. Ik voerde er een een stuk stokbrood met (Nederlandse) kaas ertussen, en hij haalde de kaas er tussenuit, en at het brood op. Ze zijn ontzettend tam die apen. Je kunt ontzettend dicht bij ze komen en ze eten zelfs uit je hand. Een slechte zaak natuurlijk, om die beesten te gaan voeren, maar de verleiding is te groot als ze naar je toe komen zodra je de auto uitstapt. En als er ergens een plastic zakje tevoorschijn komt, trekken ze het bijna uit je handen.
We hadden een 'gite' geboekt bij Azrou, om daar te overnachten. Dat bleek een heel leuk huis te zijn. Met een zeer vriendelijk echtpaar dat het huis bezat en ons uitgebreid vertelde over de omgeving.
Het adres hadden we uit het boekje 'bijzondere logeeradressen in Marokko' (uitg. Hobb, vertaald uit het Engels, oorspronkelijke titel: Special Places to Stay, Alastair Sawday).
Het echtpaar bleek nog op zoek naar belangstellenden voor een geitenkaasproject. Dat project hield in: zelf wat geiten houden en ook geitenmelk opkopen bij andere geitenhouders in de omgeving, en daar dan kaas van maken voor de hotels en andere toeristische onderkomens in de omgeving.
Staat het idee je aan? Neem dan contact met mij op.
Op zondagavond waren we weer terug in Rabat, want maandag zou ik weer teruggaan naar Nederland. 's ochtends rond 11 uur zat ik nog op mijn kamer wat laatste zaakjes af te ronden, toen ik opeens een gerommel waarnam, en het hele pand stond ineens te schudden. Dat duurde zo'n 10 seconden. Een aardbeving dacht ik, en ik spoedde mij naar beneden. Ik zat op de 2e etage. Op de eerste etage was een les aan de gang, en ook daar kwamen de dames net de lesruimte uit. "Kom mee naar buiten" zei ik. Het geschud was inmiddels alweer opgehouden. Zo stonden we daar buiten, bij de achteruitgang in de steeg. De buren van het garagebedrijf keken ons vragend aan. "Wat doen jullie ineens allemaal buiten?". Zij hadden op de grond niets gemerkt.
Maar het was wel degelijk een aardbeving. Later, na terugkomst in Nederland, las ik dat het een zeebeving is geweest op de Atlantische Oceaan, die in Marokko en ook Spanje en Portugal voelbaar was. Het was een lichte beving. Ik kon nergens in ons pand scheuren in het pleisterwerk ontdekken gelukkig. Na de rampspoed van de stroomstoot en de kortsluitingsbrand konden we dat er niet ook nog eens bij hebben.
maandag, februari 19, 2007
reactie op: "Marokko op de site"
Maar goed, het is prettig als je werk wordt gewaardeerd want feitelijk is dat ook waarvoor ik mijn verschillende 'levenswerken' heb gerealiseerd. Een cursus Marokkaans, een set woordenboeken, het zijn dingen waar mensen iets aan kunnen hebben, en ik kan daarmee mijn kennis ordenen en overdragen.En het Nederlands Instituut Marokko (NIMAR) is ook zoiets. Mensen uit Nederland en Marokko kunnen via het NIMAR zorgen voor een intensivering van de wederzijdse contacten en het wederzijds begrip.
Het reageren op de stukken van Kees was zeker in het begin leuk, Kees was nog nieuw in Marokko, en begaf zich hortend en stotend op het pad van het leren van het Marokkaans Arabisch. Ik ben een taalfreak en moest daar dus op reageren. Later is Kees verder gegaan met mijn boek, waarbij hij gretig gebruik maakte van mijn regelmatige verblijven in Rabat voor extra uitleg. En het was leuk om te zien hoe hij vorderde, als we samen een terrasje pikten. Of een keer een film in het Marokkaans Arabisch, waarbij ik zelf ook alle zeilen moest bijzetten om het te volgen.
Marokko op de site
De Nederlander Jan Hoogland schreef een knap leerboek Marokkaans Arabisch en richtte in Rabat het Nimar op. Het contact tussen Nederland en Marokko verdiept zich.
De oprichting twee maanden geleden van het Nederlands Instituut te Marokko (Nimar) is te danken aan één man, Jan Hoogland. Jan Hoogland is arabist aan de Radboud Universiteit Nijmegen en hij is de auteur van het leerboek Marokkaans Arabisch en de samensteller van het Woordenboek Nederlands-Arabisch/Arabisch-Nederlands. Met andere woorden: Jan Hoogland heeft veel gedaan voor de Nederlandse arabistiek. Maar wat zegt dat over het soort man dat Jan Hoogland is
Hij is nu 49 en begon dertig jaar geleden Arabisch te leren, in die tijd deden dat er niet veel. In die tijd ook werd hij reisleider, dan trok hij in de zomer met een Landrover door de grote zuidelijke oases, de vallei van de rivier de Draa, de Tafilalt, en door de Gorges, die van de Todra en die van de Dades. Zo'n Landrover vol toeristen had onder het terrein te lijden, regelmatig brak een blad van de vering af, en Jan moest dat dan zien te repareren, op een door god verlaten plek, 's avonds, de groep moest de volgende dag weer verder. In die tijd sprak hij al Arabisch, en dat was handig als hij de hulp van dorpelingen nodig had, maar belangrijker was zijn technische kennis, dat hij wist hoe hij zo'n Landrover uit elkaar moest halen. Dat wist hij.
Wie Jan ziet, denkt: dit is een heel gewone man. Gewone broek, gewoon overhemd. Zo op het oog niks bijzonders, een vriendelijke, bescheiden man die er jong uitziet voor zijn leeftijd. Niets aan hem verraadt de zucht naar avontuur die toch in hem moet zijn - waarom anders op zo jonge leeftijd die reizen door Marokko, naar plekken waar andere toeristen maar zelden kwamen, en als ze er kwamen, dan niet via de route die Jan nam.
Nee, er is niets van poeha aan deze man, hij zal zichzelf niet op de borst slaan. Ik ben nooit student van hem geweest en ik betreur dat. Ik denk dat Jan Hoogland niet alleen een consciëntieuze maar ook een goede docent is. Ik denk dat omdat ik hem ken, zeker, maar meer nog omdat ik zijn boek ken, dat leerboek Marokkaans Arabisch.
Ikzelf ben lang docent Nederlands geweest. Ik heb heel wat leerboeken Nederlands-als-tweede-taal, taalboeken dus, voorbij zien komen. Ik heb vreemde talen geleerd, uit boeken. Maar nooit heb ik een boek gezien dat zo didactisch, zo systematisch is opgebouwd als dat van Jan Hoogland, zonder dat het saai wordt. Hoeveel Marokkanen in Nederland spreken het Dariezja, het Marokkaanse dialect, niet of nauwelijks Hoeveel van hen willen het toch graag leren Zij moeten het boek van Jan kopen. Je loopt er niet in vast. Stap voor stap bouwt hij aan het taaluniversum dat de student zich eigen moet maken. Jan heeft zijn boek geschreven zoals een technicus een gebruiksaanwijzing schrijft: zo zet je een Landrover in elkaar. Eerst dit onderdeel, dan dat, dan dat. Jan heeft over zijn boek nagedacht, het verraadt een enorm analytisch vermogen, en liefde voor de taal. Jan is een fanaat. Het kan niet anders of hij is als samensteller van de woordenboeken Arabisch even nauwgezet en methodisch geweest, want zo is Jan Hoogland.
Ik heb hem hier in Rabat leren kennen, hij kwam om het Nederlands Instituut 'op poten te zetten'. Dat is een klus die je aan zo iemand kunt overlaten. Hij had het bij het ministerie voor elkaar gekregen dat men zo'n instituut wel wilde subsidiëren, en nu kwam hij naar Rabat om het tot werkelijkheid te maken. Hij moest een pand huren, hij moest het inrichten. Binnen drie maanden kreeg hij het voor elkaar, prachtig pand middenin Rabat, voorzien van computers, van internet, van meubilair, er is een leslokaal, er is een directeurskamer, er zijn slaapkamers voor de Nederlandse studenten die hier onderwijs komen volgen, er is een bibliotheek. Het hele pand is geverfd, het is voor een deel verbouwd. Voor de Nederlander lijkt dit alles normaal. Maar in Marokko is het niet altijd makkelijk dingen snel - en goed - te regelen. Op de terrassen op de verschillende verdiepingen staan planten in grote potten - die heeft Jan er zelf ingezet.
Dat is Marokko: de grote dingen doen, zoals bedenken dat zo'n instituut leuk zou zijn, plan schrijven, subsidie aanvragen, maar de kleine ook, planten kopen, in potten zetten, draden langs de muur spannen om de planten te leiden. Het Nimar heeft een website (www.ru.nl/nimar), die is door Jan gebouwd. De directeur van het instituut, geograaf en Marokko-kenner Paolo De Mas, wil graag naar de Nederlandse televisie kijken, maar hij weet niet en wil niet weten hoe dat moet, hoe werkt zo'n satelliet, heb je een of andere kaart nodig Jan komt over en Jan regelt het. De directeur kan straks NOVA zien, live, of op zondagavond naar AZ-Ajax kijken.
Nee, niet Jan maar Paolo is directeur - en onderzoekscoördinator - van het instituut geworden, en daar heeft het instituut een goeie aan, want Paolo weet alles van Marokko, zoals Jan alles van de taal weet. Jan is onderwijscoördinator, het is wat hij kan doen, wonend in Nederland. Hij is aan Nederland gebonden omdat zijn jongste zoon halverwege de middelbare school is - die nu naar Marokko verkassen, is volgens Jan geen goed idee. Hij moet nog een paar jaar wachten eer hijzelf directeur van zijn Nimar kan worden.
donderdag, februari 15, 2007
Doel gerealiseerd: onderwijs op het NIMAR begonnen
Dat doel is vorige week verwezenlijkt. Op 5 februari zijn de eerste studenten gearriveerd die op het NIMAR een onderwijsprogramma gaan volgen. Het gaat om drie studenten van de Hogeschool Zuyd in Maastricht, van de studierichting Oriëntaalse taal en communicatie.
Deze drie studenten volgen een programma op het NIMAR, dat bestaat uit spreek-, lees- en luistervaardigheid in het Modern Standaard Arabisch (MSA) en spreek- en luistervaardigheid in het Marokkaans Arabisch dialect. Het dialect wordt aangeboden op gevorderd en beginnersniveau. Verder krijgen ze nog een serie colleges over 'cultuur en samenleving in Marokko'.
Het programma omvat 14 weken onderwijs, met ook een aantal lesvrije weken.
In feite is hiermee een oude droom van mij verwezenlijkt: Nederlandse studenten kunnen onderwijs volgen in Marokko.
Vermoedelijk komen volgend jaar (januari 2008) studenten Arabisch uit Nijmegen, Leiden en Utrecht voor een soortgelijk programma. En misschien zijn er dan ook weer studenten uit Maastricht die graag in Rabat onderwijs willen volgen.
De drie studenten die nu in Rabat zijn, zullen zeer binnenkort een eigen weblog openen, waarvan ik dan het adres hier zal publiceren.
zaterdag, februari 03, 2007
onderwijscoördinator (en klusjesman) is weer ter plaatse
Gisteren na aankomst ben ik gelijk naar het servicecentrum van HP gegaan om de computers op te halen die daar nog stonden voor reparatie nadat het NIMAR in november was getroffen door een stroomstoot van 380 volt. Van alle PC's was de voeding doorgebrand.
6 PC's stonden nog daar voor reparatie. 5 waren er gisteren klaar dus die heb ik opgehaald (samen met Kees, in zijn auto). Na aankomst ben ik gelijk begonnen de PC's weer aan te sluiten want maandag, als de studenten komen, moeten ze beschikbaar zijn.
Ik heb er inmiddels 5 weer aan de praat, één flat screen vertoont helaas ook kuren. Het scherm flitst, maar is voornamelijk uit: van elke 2 seconden heb je ongeveer 0,1 seconde beeld. Dat werkt toch wat lastig.
Verder heb ik vandaag nog een hele waslijst aan klusjes gedaan en dingen gekocht: twee sets speakers voor computers, zwenkwieltjes voor twee TV-meubels en batterijen voor 4 draadloze computermuizen.
En vanmiddag met een van de twee docenten gesproken die maandag gaat beginnen onze eerste studenten les te geven. We hebben de apparatuur geïnspecteerd en nog wat dingen doorgepraat. Maar we hebben ook lekker in het zonnetje zitten lunchen op een terras. Het was heerlijk weer vandaag.
Vanavond in de buurt een pizza gehaald en voor de TV genuttigd. Het Schaep met de Vijf Poten. Nou dat hoeft voor mij niet zo. Georgina Verbaan die met een gemaakt Amsterdams accent probeert nog dommer te doen dan ze er in het echt al uitziet.
2 dagen uitgebreid lunchen en dineren
Deze week waren de decaan en de vice-decaan van de letterenfaculteit van die universiteit in Nederland voor besprekingen met o.a. de Nederlandse Taalunie.
De gesprekken waren met diverse partijen die in Nederland betrokken zijn bij het onderwijs van de Nederlandse taal in het buitenland. Ten eerste hebben we een uiteenzetting gehad over de Taalunie zelf. Toen was er een prof van de universiteit van Louvain la Neuve in Wallonië. En donderdag zijn we naar Leuven in België geweest voor een uiteenzetting over het werk en de ondersteuning van het Steunpunt Nederlands als Vreemde Taal, en over het Certificaat Nederlands als Vreemde Taal, een diploma (op verschillende niveau's) voor mensen die in het buitenland Nederlands hebben geleerd.
Nederlands leren aan buitenlanders binnen Nederland heet 'Nederlands als tweede taal' (NT2), Nederlands onderwijzen aan mensen in het buitenland heet 'Nederlands als vreemde taal' (NaVT).
Over de invoering van Nederlands in Casablanca hebben we afgesproken dat we komend studiejaar, dus in september 2007, gaan beginnen met een pilot project van een beginnerscursus Nederlands als een extra keuzevak voor geïnteresseerde studenten. Ze krijgen er geen studiepunten voor, maar het geeft ons wel de mogelijkheid wat te experimenteren. Hoeveel belangstelling is er voor Nederlands, met welke motieven gaan de studenten het doen, hoe richten we het onderwijs in etc. En een nog aan te trekken docent kan zo beginnen ervaring op te doen.
Als onderwijscoördinator van het NIMAR, en als ervaren taaldocent, zal ik met bezighouden met de begeleiding van het proces.
Verder hebben we beide dagen uitgebreid geluncht. Zo uitgebreid dat het middagprogramma dreigde te worden ingekort. En 's avonds ook nog uit eten met de Marokkaanse gasten dus een balansdagje met een flink stuk hardlopen lijkt op zijn plaats. Gelukkig heb ik ook in Rabat een paar hardloopschoenen liggen.
Want vanavond, donderdagavond, ga ik vast naar Schiphol en slaap daar in een hotel, en dan morgenochtend 8 uur naar Parijs en 11 uur door naar Rabat. Na 3 maanden weer een ruime week naar mijn stek aldaar. Binnenkort nader bericht uit Rabat.
Volgende week komen de eerste studenten naar het NIMAR om een aantal maanden onderwijs te volgen.
vrijdag, december 29, 2006
NIMAR heeft een zusje: NIHAnkara
Ik wilde die opening graag bijwonen omdat het plan voor het NIHA was voortgekomen uit mijn plannen voor het NIMAR. Toen ik op het ministerie van OCW zo'n anderhalf jaar geleden een gewillig oor vond voor mijn Marokkoplan, kreeg ik daar gelijk bij te horen: en de minister en de staatssecretaris willen ook zo'n instituut in Turkije. Ik heb toen geadviseerd daarvoor contact op te nemen met de afdeling Turks van de universiteit Leiden, omdat daar de meeste Turkijedeskundigheid in Nederland te vinden is. Mijn oud-collega uit Nijmegen, Erik-Jan Zürcher is daar hoogleraar Turks, en ik heb hem toen ook getipt over de belangstelling van het ministerie.
Dat contact is inderdaad tot stand gekomen, en men is, op basis van het toen voorliggende NIMAR businessplan, gaan werken aan een plan voor een instituut in Turkije. Daarbij liep men voortdurend zo'n half jaar achter op de ontwikkelingen van het NIMAR.
Het was heel leuk om de opening bij te wonen. Ik mocht op het NIHA logeren, men heeft daar ruime faciliteiten. Het pand is veel groter dan het pand van het NIMAR. Het zijn feitelijk 6 ruime appartementen in een gebouw van 3 etages.
Ik kwam aan op woensdagavond rond 20.30, zo'n 22 uur voor de opening. Wat er toen allemaal nog moest gebeuren, dat is nauwelijks te geloven. Op dat moment waren er nog schilders bezig, er liepen mannen met een grote betonboor gaten te boren voor netwerkbekabeling, een grote schoonmaakoperatie moest nog plaatsvinden, er lag een berg bouwpuin voor de gevel. En.... de verwarming deed het niet. Nu denkt u misschien "ach Turkije is toch lekker warm?", nou dat geldt in elk geval niet voor Ankara in de maand december. Ankara ligt op een hoogvlakte, en het was daar flink koud, 's nachts slechts een paar graden boven nul op dat moment. Jak den Exter, de directeur van het NIHA had er alle vertrouwen in dat de verwarming de volgende dag zou functioneren, net voor de aankomst van de minister. Mooi niet dus. 's Middags kwam het bericht dat ze niet op tijd klaar zouden zijn. Toen moest plan B worden gestart: een aantal flinke straalkachels werd op diverse plaatsen in het pand opgesteld en met name de grote zaal en de receptieruimte waren op temperatuur toen de minister en haar gevolg arriveerden.
Ik had ondertussen een paar uur door Ankara gewandeld om de sfeer te proeven. Het was bijna 30 jaar geleden dat ik voor het laatst in Turkije was geweest, dus er viel wel wat te zien. Het land is ontzettend veranderd, althans, Ankara is dat. Ik heb in die 2 dagen dat ik er was het platteland niet kunnen zien, maar wat ik in Ankara zag was indrukwekkend. Er is veel gebouwd, er wordt veel gebouwd, de auto's zijn bijna allemaal vrij modern en voor een groot deel in Turkije (in licentie) geproduceerd. De discipline in het verkeer is redelijk, niet vergelijkbaar met die in Marokko bijvoorbeeld. Niet zo chaotisch en ongedisciplineerd. Voor zover ik kon zien zijn er winkels waar je alles kunt kopen wat bij ons ook te koop is, en op een grotere schaal dan in bijvoorbeeld Rabat. Daar moet je toch weten waar je een moderne meubelzaak kunt vinden. In Ankara zie je ze regelmatig als je door de stad rijdt of loopt. Of keukenstudio's bijvoorbeeld. Ze zijn er wel in Marokko, maar je moet er echt naar zoeken. In Ankara niet, je struikelt er haast over. Maar het is ook een algemeen bekend feit dat de Turkse economie booming is. Op basis van wat ik in Ankara heb gezien, zou je zeggen dat het gat met de EU helemaal niet zo groot is, economisch gezien dan. Maar zoals gezegd, het platteland heb ik niet kunnen bekijken.
Toen de minister op het NIHA arriveerde, wees een van haar ambtenaren haar op mijn aanwezigheid, en kwam ze gelijk naar mij toe om te informeren hoe het er in Marokko voor stond. Ik heb verteld over de situatie, dat we wat technische tegenslagen hebben gehad, maar dat we inhoudelijk geheel op koers liggen, dat de eerste studenten binnenkort komen om onderwijs te volgen op het NIMAR etc. Veel tijd had de minister niet, ze moest zich ook onderhouden met haar Turkse collega. Maar we reisden terug in hetzelfde vliegtuig van Ankara naar Amsterdam. Tijdens de vlucht, kort na de start, ben ik nog even naar voren gelopen om de minister nog even op de hoogte te stellen van de ontwikkelingen rond het onderwijs Nederlands aan een Marokkaanse universiteit. De minister had namelijk bij de opening van het NIMAR aan Marokko een leerstoel Nederlands aangeboden. Ook hierin was ze zeer geïnteresseerd, en bereid mee te denken over oplossingen om dit te realiseren.
En zo stond ik vrijdagavond 23.15 weer op Schiphol, waar ik door twee van mijn kanjers van zoons werd opgehaald, want een trein naar Nijmegen zou ik waarschijnlijk niet meer hebben kunnen halen.
website van het NIHA: www.nihankara.org
foto's van opening (door mij gemaakt): klik in de rubriek nieuws op '21/12/2006 opening....'
donderdag, november 16, 2006
Tanger : jongetjes onder vrachtwagens.
Ik keek uit het raam en zag dat er een charge werd uitgevoerd door politie, tegen een groep jongeren. Een paar jongeren werden letterlijk in hun kraag gegrepen en afgevoerd.
Ik werd nieuwsgierig en besloot een kijkje te gaan nemen.
De jongeren bleken zich op te houden rond de ingang van het haventerrein waar de internationale vrachtwagens naar binnen reden. Die vrachtwagens komen uit diverse Europese landen en nemen in Tanger de ferry terug naar Europa.
En die jongelui proberen, met gevaar voor eigen leven, onder de trailers van die vrachtwagens te gaan hangen, om zich zo mee te laten smokkelen naar Europa. Het eerste stadium is dan het binnenkomen van het haventerrein.
Ik stelde een paar jongens wat vragen en kwam zo het volgende te weten: ongeveer één jongen per dag redt het om zo in Spanje te komen. Jonge jongens worden in Spanje in een internaat geplaatst en daar krijgen ze dan een opleiding. Er is weliswaar een scanapparaat in de haven, maar als je voor het apparaat de vrachtwagen loslaat, en er voorbij het apparaat weer onder kruipt, kun je erdoor komen.
Terwijl ik met de jongens stond te praten zette één jongetje (dat volgens mij hooguit 12 jaar oud was, volgens zijn maatjes was hij 14) het op een lopen en klampte zich vast onder de aanhanger van een Duitse vrachtwagen. Toen de chauffeur zijn papieren had getoond reed hij verder, en stonden de andere jongens met bewondering te kijken hoe hun maatje de eerste stap naar luilekkerland Europa had gezet.
Een jongen met wie ik sprak vertelde dat het binnenkomen van het haventerrein beslist geen garantie is om ook verder te komen. En als je door de politie wordt opgepakt word je terug gestuurd naar je woonplaats. In zijn geval was dat Casablanca. Jongens uit Tanger worden niet op transport gezet, zij krijgen stokslagen. Deze jongen was al eens met een bootje tot vlakbij de Spaanse kust geweest, maar daar door de Spaanse kustwacht onderschept en terug gestuurd naar Marokko. Hij had al zijn geld aan een mensensmokkelaar gegeven en moest nu dus proberen een gratis oversteek te maken. Een andere jongen vertelde dat het hem een keer was gelukt met een vrachtwagen tot in Algeciras te komen (de haven aan de overkant in Spanje), maar dat hij daar alsnog was ontdekt en terug gestuurd.
Weliswaar leggen de jongens geen grote afstanden af onder die vrachtwagens, maar gevaarlijk is het toch wel volgens mij. Als je eronder hangt en om welke reden dan ook moet loslaten is het toch heel link met die gigantische vrachtwagenwielen.
Maar goed, we weten uit alle berichten hoe wanhopig mensen uit Afrika proberen in Europa te komen: met lekke kleine bootjes die weken lang op zee dobberen of door zich massaal op een hekwerk met scheermesjes te storten.
woensdag, november 08, 2006
NIMAR in actie
Ik heb een hele tijd geen nieuwe berichten geplaatst. Sinds de opening van het NIMAR in juni 2006 heb ik niet de tijd genomen om af en toe iets van mijn belevenissen op te schrijven.
Inmiddels zijn we maanden verder en valt er best wat te melden.
Nadat ik in de eerste helft van dit jaar als de oprichter/kwartiermaker van het NIMAR bezig ben geweest ben ik sinds de zomer in functie als onderwijscoördinator van het NIMAR.
Ik ben van 31 oktober tot 7 november weer op het NIMAR geweest om als vliegende keeper van alles te doen.
En van dat 'van alles' wil ik u een indruk geven via deze blog.
Een activiteit waar ik erg aan moet wennen is het voeren van gesprekken met alle Nederlanders die op het NIMAR langskomen. Degenen die in Marokko wonen, of degenen die op reis zijn in Marokko. Zeker als ik in Rabat ben ter vervanging van directeur Paolo De Mas omdat hij in Nederland of een ander buitenland is, dien ik ook zijn representatieve taken over te nemen. Dat betekent dus de nodige uren praten met al die passerende Nederlanders.
In de afgelopen anderhalve week heb ik gesproken met: twee correspondenten van landelijke dagbladen (altijd op zoek naar nieuwtjes om een verhaal over te kunnen schrijven), twee medewerkers van de Nederlandse ambassade (om te horen wat het NIMAR doet en om het pand te bekijken), een delegatie van een Nederlandse onderwijsadviesorganisatie (om uit te wisselen waar ieder mee bezig is), twee antropologen van een Nederlandse universiteit (over de mogelijkheden voor hun studenten bij het NIMAR), een delegatie van een HBO-opleiding (eveneens over onderwijs bij het NIMAR voor HBO-studenten) en nog enkele andere personen.
Aangezien het NIMAR ook een soort spin in het web wil zijn, is het natuurlijk belangrijk te weten wie er met Marokko bezig zijn, en wat men doet. Zo kunnen mensen ook weer met elkaar in contact gebracht worden. Dat is de functie door Paolo altijd die van 'postillon d'amour' wordt genoemd.
Verder komen er dagelijks Marokkanen langs die informatie willen over het leren van de Nederlandse taal. Dat blijft altijd wat lastig. Het grootste deel van deze passanten wil voor zichzelf of anderen weten hoe en/of waar ze zich kunnen voorbereiden op de 'inburgeringstoets' die op de ambassade wordt afgenomen. Aangezien wij ons hiermee niet mogen bezighouden van onze opdrachtgever en financier, het ministerie van OCW, kunnen wij hooguit verwijzen naar taalinstituten die lessen aanbieden. In de regio Rabat zijn daar echter heel weinig mogelijkheden voor. Mensen willen er graag moeite voor doen en ze hebben er geld voor over, maar er is gewoon geen aanbod.
Verder wil ik u wijzen op de 'officiële website' van het NIMAR, die sinds de zomer on line is: www.ru.nl/nimar.
Ook verspreiden we een 'officiële electronische nieuwsbrief' van het NIMAR. Deze wordt per E-mail verspreid en u kunt zich hierop abonneren via de zojuist genoemde website.
Verder ben ik in het weekend voor mezelf een uitstapje wezen maken. Ik heb een rondje Rabat-Tanger-Tetouan-Rabat gemaakt, met een overnachting in Tanger. Ik was al lang niet in die regio geweest, dus wilde eens kijken hoe de situatie daar was. Nou is een weekend niet erg lang natuurlijk, maar toch voldoende voor een indruk.
Zo is Tanger ontzettend gegroeid in de afgelopen 10 jaar. Langs de baai is een indrukwekkende boulevard ontstaan met hotels, bars, restaurants etc. En aangezien het begin november nog steeds heerlijk weer was, werd er volop geparadeerd over de boulevard.
Verder heb ik een blik geworpen op de in aanbouw zijnde zeehaven Tanger Med, pal aan de straat van Gibraltar. Daar wordt op haast on-Marokkaanse wijze een haven gebouwd met alle benodigde infrastructuur eromheen. En wegen ernaartoe. Dat wordt echt groots aangepakt. Maar het is ook nodig, Marokko heeft heel veel nieuwe werkgelegenheid nodig om alle jongeren aan een baan te kunnen helpen. Want nu is het zo dat het overgrote deel van de jongeren het land wil verlaten om in Europa (of de VS of Canada) een toekomst op te bouwen. Hierover binnenkort meer.
zondag, juni 11, 2006
NIMAR geopend!
Helaas lukte het niet de opening live via internet naar Nederland (en de rest van de wereld) te sturen. De laatste dagen waren te hectisch om dat voldoende uit te zoeken.
Helaas.
Maar er zijn wel wat beelden van beschikbaar. Rob Goosens van ons Nijmeegse universiteitsblad VOX heeft een videoverslag gemaakt, dat staat op http://videotheek.surfnet.nl/play_proxy/mmc/24199/NIMAR.wmv
En journaliste Sietske de Boer maakte voor de Wereldomroep een radioreportage die ik op de NIMAR-site heb geplaatst.
De opening zelf was een hele drukte.
Minister van der Hoeven verscheen wat later dan aangekondigd, maar dat was wel prettig omdat het pand toen inmiddels lekker was volgestroomd.
Onder de aanwezigen waren ook twee Marokkaanse ministers: Nezha Chekrouni voor 'Marokkanen in het buitenland', en Mohamed Achaari van Cultuur. Dat is een duidelijk teken dat het NIMAR aan Marokkaanse zijde serieus wordt genomen. En mevrouw Chekrouni reageerde heel enthousiast en positief toen ze mij begroette. Ongeveer een jaar geleden was ik nog bij haar om te vertellen over de plannen, maar dat het nog niet zeker was of het door zou gaan. Nu, een jaar later, kwam ze dus de opening bijwonen. Ze vertelde dat ze eerder die dag met minister van der Hoeven had gesproken over een tegenhanger van het NIMAR in Nederland.
Bij de opening zijn enkele (korte) toespraken gehouden door:
- minister Maria van der Hoeven.
- René Vermeulen namens de Radboud Universiteit (als vervanger van de voorzitter van het College van Bestuur die wegens privé-omstandigheden was verhinderd)
- Christa Vogel namens de afdeling TCMO van de Radboud Universiteit
- Paolo De Mas als directeur van het NIMAR.
Aan het eind van haar toespraak onthulde minister van der Hoeven het koperen naambord van het NIMAR waarop in twee talen 'Nederlands Instituut' staat, namelijk in het Nederlands en het Arabisch (al-ma'had al-hulandiy). We hebben er bewust voor gekozen niets in het Frans te vermelden.
In haar toespraak maakte de minister ook melding van haar voornemen te komen tot een leerstoel Nederlandse taal en cultuur aan een Marokkaanse universiteit. Het NIMAR kan daarbij een coördinerende rol vervullen. In eerdere gesprekken met de minister was al duidelijk geworden dat de minister ook mogelijkheden ziet voor het NIMAR om talentvolle Marokkaanse studenten en potentiële kenniswerkers Nederlands te gaan onderwijzen op het NIMAR. Anderzijds heeft de minister duidelijk gesteld dat het NIMAR zich niet mag gaan inlaten met cursussen Nederlands ter voorbereiding op het 'inburgeringsexamen in eigen land' (de taaltoets).
Er zijn ook beelden van de opening van het NIMAR uitgezonden op de Marokkaanse TV. Dit had zelfs tot gevolg dat ik de volgende ochtend bij een politiecontrole wegens een snelheidsovertreding mocht doorrijden, omdat de man de opening op TV had gezien ;-)
Nu, enkele dagen later, kijken we terug op een geslaagde opening, waarbij we het NIMAR op de kaart hebben gezet in Rabat. Nu begint de zware taak om invulling te gaan geven aan de activiteiten van het NIMAR.
In de komende dagen zal ik ook wat beelden op de website plaatsen van het pand zoals dat nu is ingericht.
NIMAR in de Tweede Kamer
Antwoorden op de schriftelijke vragen van de leden van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Eski, Joldersma en Sterk(allen van het CDA) aan de minister en staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (ingezonden d.d. 3 maart 2006, kenmerk 2050609090).
1
Is het waar dat met financiële steun van het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap het Nederlands Instituut in Marokko in juni van dit jaar van start gaat? Zo ja, welke overwegingen liggen ten grondslag aan de beslissing om het betreffende instituut te ondersteunen? Welke taken krijgt het instituut?
Het is juist dat het Nederlands Instituut in Marokko (NIMAR) met financi?le steun van het ministerie OCW dit jaar van start gaat. De Radboud Universiteit, die het NIMAR opricht, heb ik een startsubsidie toegekend om het instituut te operationaliseren en een businessplan op te stellen. Tijdens het algemeen overleg dat ik op 22 juni 2005 met de vaste commissie voor Onderwijs, Cultuur en Wetenschap heb gevoerd, heb ik mijn voornemen kenbaar gemaakt om zowel in Marokko als in Turkije een instituut op te richten.
Aanleiding voor deze instituten vormden het maatschappelijke belang van samenwerking met deze beide landen en een grote vraag vanuit studenten (voornamelijk studenten Islamstudies en Arabistiek) naar een onderzoek- en studieverblijf in die landen als integraal onderdeel van de studie. Aangezien bovenstaande invalshoek niet past in het takenpakket van een NESO (Netherlands Education Support Office, beheerd door NUFFIC) heb ik besloten de instituten in Marokko en Turkije door een universiteit te laten uitvoeren en niet door het NUFFIC. Daarnaast kan het beoogde instituut in Turkije ook een bijdrage leveren aan de Nederlandse kenniseconomie, door de instroom van Turkse bèta- en techniekstudenten in het Nederlandse hoger onderwijs te bevorderen. In Turkije is namelijk een grote vraag onder talentvolle studenten naar studieplekken bèta en techniek, die het land zelf niet kan bieden. Het is nadrukkelijk de bedoeling dat de instituten het gehele Nederlandse hoger onderwijs
vertegenwoordigen.
Het takenpakket van het NIMAR, evenals het takenpakket van het instituut in Turkije, is nog niet vastgesteld. Wel kan aangegeven worden dat het takenpakket van de instituten zal liggen op het gebied van internationalisering van het hoger onderwijs. De instituten zullen daarenboven de generieke promotie van het Nederlands hoger onderwijsstelsel in het desbetreffende land op zich nemen. Per instituut zal echter een afzonderlijk, op het land van vestiging afgestemd programma worden geformuleerd. Aan de betrokken universiteiten is gevraagd medio dit jaar een businessplan in te dienen, naar aanleiding waarvan het takenpakket en de financi?le bijdrage van de overheid definitief zullen worden vastgesteld.
2
Bent u bekend met de initiatieven om een Nederlands Instituut op het gebied van onderwijs, taal en cultuur in Turkije op te richten en bent u betrokken bij de voorbereiding?
Zie antwoord op vraag 1.
3
Bent u voornemens de oprichting van een dergelijk instituut in Turkije ook te ondersteunen?
Zie antwoord op vraag 1.
dinsdag, mei 02, 2006
Eindelijk een directeur!
Het heeft al een keer in de Volkskrant gestaan (door Kees Beekmans), en in Trouw (door Julie van Traa), maar toen was het nog lang niet rond. Nu wel. Paolo De Mas wordt de directeur van het NIMAR.
Omdat Paolo niet bij de Radboud Universiteit op de loonlijst stond was het allemaal nog niet zo eenvoudig te regelen, en dat verklaart dan ook waarom het zo lang heeft geduurd.
Ik ben blij dat het eindelijk rond is, zodat de zaken niet meer op mij alleen neerkomen. Alhoewel Paolo de afgelopen maanden, in afwachting van zijn benoeming, wel voortdurend heeft meegedacht. We hebben flink wat gemaild, gebeld, geskypt, en toen ik in maart naar Marokko ging om de huisvesting definitief te regelen, hebben we op Schiphol nog samen over de tekeningen van het beoogde pand gebogen gezeten.
Veel mensen hebben me de afgelopen tijd gevraagd waarom ik niet zelf, als initiatiefnemer, de eerste directeur wilde worden. Het antwoord is eenvoudig: op grond van mijn privésituatie wilde ik dat (nu nog) niet. Mijn jongste zoon Oscar is in april 14 geworden (terwijl Pappie in Marokko zat) en zolang hij op het VWO zit wil ik hem (en de rest van de familie) niet naar het buitenland meenemen. En in mijn eentje in Marokko gaan zitten was wat mij betreft ook geen optie. De situatie in de afgelopen 2 maanden is wat dat betreft al lastig genoeg geweest: ongeveer de helft van de tijd in Nederland (fijn bij het gezin maar in de kou), en de andere helft in Marokko (in een lekker zonnetje).
Weliswaar zal dat tot de opening op 7 juni nog wel even zo blijven, maar daarna moet er toch een nieuwe situatie intreden, waarin ik weliswaar nog met enige regelmaat in Marokko zal zijn, maar niet meer met een frekwentie van 2 weken per maand.
Over de hectische periode die er nog aankomt zal ik af en toe nog een stukkie bloggen.
zaterdag, april 08, 2006
Handen uit de mouwen
Schreef ik een paar weken geleden nog dat de inventaris van het NIMAR bestond uit een verdeelstekker en een doosje elastiekjes, dat is in twee dagen flink veranderd.
Ik ben als een bezetene aan het kopen geslagen, gereedschap, keukeninventaris, inrichting voor 2 gastenverblijven, planten en potgrond en weet ik veel wat nog meer.
Alles is hier te koop. De Bricoma doet nauwelijks onder voor een Nederlandse Gamma. Alleen hout is er nauwelijks, dat is vreemd. En wat ik ook (nog) niet heb kunnen vinden: zo'n koker waarin je closetrollen kunt stapelen in het toilet. Dat komt natuurlijk omdat het hier niet gebruikelijk is met closetpapier te werken. Men reinigt zichzelf hier met water.
Ik heb zelfs een dubbeldeurs koelkast gespot met in de ene deur een flatscreen TV. 40.000 Dirham kost hij, 4.000 euro. Dat is zo ongeveer twee jaarsalarissen van een minimumloner (en veel mensen zitten daar nog onder trouwens).
Ik heb een bestelautootje gehuurd, een Citroën C25 (of zoiets). Feitelijk is dat zo ongeveer de opvolger van mijn eigen eerste auto, waarmee ik ook voor het eerst naar Marokko ben gereisd in 1977; dat was een besteleend. Ik had net 3 maanden m'n rijbewijs en ging gelijk 3.000 km. recht naar het Zuiden, samen met een studiegenoot.
Met dat karretje rijd ik nu van de METRO (MAKRO) naar de Marjane (soort Franse megasuper) en dan naar het tuincentrum.
Dus even geen academische activiteiten maar gewoon kopen en het huis in slepen. Ophangen, installeren etc. is er nog niet van gekomen. Daar ga ik in het weekend maar eens wat aan doen. Met het aangeschafte gereedschap moet dat wel kunnen.
Ik heb ook maar een eenvoudig ink jet printertje aangeschaft om per dag een boodschappenlijst te kunnen uitprinten.
Maar ook al heb ik nu dan in twee dagen zo'n 30.000 Dirham uitgegeven (dus pakweg anderhalf minimumjaarloon), in het pand kun je dat nog nauwelijks zien. Maar probeer je maar eens voor te stellen dat je de complete inrichting van een woning in een paar dagen bij elkaar zou moeten kopen. Het leuke is wel dat ik niet mijn eigen geld hoef uit te geven. Een huis inrichten met het geld van een ander (eigenlijk van de belastingbetaler, dus ook een heel klein beetje van mezelf) geeft wel een speciaal gevoel. Maar beste lezer, als u ook belasting betaalt, wees dan niet ongerust. Ik doe er geen gekke dingen mee. En ik let heus wel op de prijzen.
In het pand voel ik me al aardig thuis inmiddels. Ik heb een paar terrasstoelen aangeschaft, en op het binnenplaatsje zat ik te lunchen vanmiddag, en ik zag al helemaal voor me hoe hier over een poosje studenten zullen zitten tussen hun lessen door. Afhankelijk van de temperatuur kunnen ze op de eerste etage op het zonneterras zitten, of op de schaduwrijke binnenplaats, en voor de echte diehards is er een dakterras waar 's zomers factor 50 nog niet voldoende zal zijn denk ik..
Verschillende mensen hebben al laten weten dat ze graag willen komen kijken hoe het pand eruit ziet. Binnenkort op de NIMAR-site (www.let.ru.nl/nimar en op iets langere termijn ook www.ru.nl/nimar) wat foto's van het pand.
Nadat het pand zo netjes was geschilderd een paar weken geleden, stak het pand ernaast wat schril af, maar ik was heel blij dinsdag toen ik bij aankomst zag dat dat gebouw nu ook een schilderbeurt onderging aan de buitenkant. Dat oogt gelijk een stuk beter.
De afgelopen dagen hebben twee dames zich uit de naad gepoetst om alles helemaal schoon te maken. Ik had van alles aan schoonmaakspullen gekocht, maar wat ze vooral hebben gebruikt waren trekkers en dweilen. De superstofzuiger die ik had gekocht hebben ze niet aangeraakt, en de king size kan met schoonmaakmiddel ook nauwelijks.
Nu ziet alles er piekfijn uit. Laat de minister maar komen! O nee, het pand is nog vrijwel leeg.
Binnenkort meer over de operatie 'inrichting NIMAR'.
woensdag, maart 15, 2006
En nu dan echte actie!

Het is zover. Het huurcontract is getekend de eerste maanden huur zijn betaald. Terwijl ik deze transactie bij de makelaar deed werd er gelijk een telefoontje gepleegd naar de schilder dat deze aan de slag kon gaan.
En dat is ie ook meteen gaan doen.
Ruim 24 uur later is de gehele voorgevel al geschilderd, en dat is een heel verschil met ervoor.
Zie hier het resultaat.
Binnenkort wat meer plaatjes van het NIMAR in wording.
Overigens zullen de roosters voor de ramen nog worden vervangen door meer licht doorlatende ijzeren roosters. De offerte hiervoor van de aannemer is al binnen.
dinsdag, maart 14, 2006
Formaliteiten en bureaucratie
Verder drong de makelaar aan op spoedige overmaking van de eerste drie maanden huur, zodat zij zouden kunnen beginnen met het opknappen van het pand (helemaal schoonmaken en schilderen).
Maar dan komt de volgende hobbel. Zij zeggen dat Marokkaanse banken geld uit het buitenland eerst een paar weken vasthouden voordat ze het doorsluizen naar het saldo van de rekeninghouder. En die tijd hebben we niet. Als we per 1 april het pand willen betrekken moet het dus voor die tijd gereinigd en geschilderd worden.
Dus ook daar dient zich een patstelling aan.
Verder ben ik vandaag gaan informeren bij telefoonbedrijf, electriciteits- en waterbedrijf en bank wat de formaliteiten zijn om hun diensten te kunnen gebruiken. Dat is ook nog niet zo eenvoudig te regelen. Om dat te kunnen regelen moet je reeds in Marokko woonachtig zijn en een ‘Carte de Séjour’ hebben. Dus zo ontstaat een van-het-kastje-naar-de-muur spelletje en een kip-ei-probleem.
Nu maar weer bij de politie informeren wat de voorwaarden zijn voor zo’n verblijfsdocument.
Gelukkig hebben we nog aardig wat tijd, maar in die tijd moet er ook nog heel veel gebeuren.
Tijdens zo’n rondgang langs de instanties val je ook van het ene uiterste in het andere.
Ik was bij de bank van de huiseigenaar, dat was werkelijk een ambiance uit de jaren 50 van de vorige eeuw. Totaal geen veiligheidsmaatregelen. Je staat zo aan een balie, en als je zag wat daarachter allemaal gebeurde, of juist niet gebeurde. De ene beambte zat een stapeltje foto’s te bekijken, de andere sluisde mijn verzoek zo snel mogelijk door naar een ander die vervolgens in de telefoon klom om mijn verzoek door te spelen. En het enige dat ik vroeg was het IBAN-nummer van hun bank (Internationaal banknummer). Bij de postbank vind je dat gewoon op de website, of zelfs (bleek laatst) onderaan je rekeningoverzicht.
Als andere uiterste het electrciteitsbedrijf met een keurige meerkeuze nummertjesautomaat die je rechtstreeks naar het gewenste loket leidt. Prachtig nieuw kantoor, aardige man die vertelde dat wat betreft Elektra en water het allemaal niet zo moeilijk hoefde te zijn. Dat was dan weer een opsteker.
zondag, maart 05, 2006
Publiciteit
Ten tweede is het persbericht verspreid over de start van het NIMAR.
Het is wel verrassend om te zien dat verschillende media vervolgens hun eigen interpretatie geven aan de (toekomstige) activiteiten van het NIMAR.
Doordat Trouw het nieuwsbericht en het interview gescheiden afdrukte, kwam er boven het interview een heel andere kop te staan: Niveau les Nederlands is nu onvoldoende. Daarmee wordt bedoeld het niveau van de lessen Nederlands die op dit moment op diverse plaatsen in Marokko gegeven worden.
Het klopt wel dat ik dat gezegd heb, maar het heeft betrekking op een van de taken van het NIMAR, en niet eens de belangrijkste taak. We willen iets doen aan de verbetering van de lessen Nederlands die nu al worden gegeven in Marokko. Bijvoorbeeld door te zorgen dat die lessen een goede voorbereiding vormen op het taalonderdeel van de inburgeringstoets. We gaan dus zeer uitdrukkelijk niet zelf lessen Nederlands geven voor de kandidaten van die toets.
En dan zie je dat zo'n kop ineens een heel ander accent legt, dat dan door andere media weer wordt overgenomen. Dat was vervolgens nog duidelijker te zien in een Franstalige samenvatting van een artikel dat in de Marokkaanse editie van Ash-Shark Al-Awsat was verschenen. Daarin lijkt het ineens alsof het NIMAR uitsluitend wordt opgericht voor het onderwijzen van Nederlands aan kandidaten voor een visum.
Voor de duidelijkheid nog een keer een opsomming van de hoofdtaken van het NIMAR:
- ondersteunen van het Nederlands Hoger Onderwijs (universitair en HBO)
- ondersteunen/faciliteren van Wetenschappelijk onderzoek in Marokko
- promotie van het Nederlandse Hoger Onderwijs (voorlichting aan Marokkaanse studenten die in NL willen gaan studeren).
woensdag, maart 01, 2006
tekst van persbericht
Onlangs is het startsein gegeven voor het Nederlands Instituut in Marokko (NIMAR). Dit onderwijs- en onderzoeksinstituut is gestoeld op historische en maatschappelijke banden tussen Nederland en Marokko en zal een belangrijke rol spelen in de uitwisseling van onderwijs en onderzoek tussen beide landen. De Radboud Universiteit Nijmegen heeft zich onder aanvoering van arabist drs. Jan Hoogland sterk gemaakt voor dit instituut en is ook penvoerder. De beide Amsterdamse universiteiten denken mee over de invulling van het onderwijsprogramma. Het Ministerie van OCW geeft een startsubsidie voor een jaar. Met behulp van deze financiering zal een businessplan worden opgesteld en het instituut worden geoperationaliseerd.
Nederland en Marokko kennen een 400-jarige geschiedenis van handels- en uitwisselingsbetrekkingen. De aanwezigheid van de grote hoeveelheid Marokkaanse Nederlanders leidt tot een intensief verkeer van personen, diensten en goederen tussen beide landen. Na Frankrijk is Nederland het tweede bestemmingsland van Marokkaanse migranten. Op verschillende niveaus worden initiatieven genomen om de achtergrondkennis over Marokkaanse Nederlanders en Marokko te verbeteren en zo bij te dragen aan een realistische beeldvorming.
In Nederland schrijven zich jaarlijks circa 100 studenten in voor een opleiding Arabische taal- en cultuur. Een aantal HBO’s kent een minor Arabische taal- en cultuur of Marokkostudies. Marokkaanse taal- of cultuur komt voorts aan de orde binnen Mediterrane en Midden-Oosten studies of culturele antropologie. Primair heeft het NIMAR een onderwijsfunctie voor deze studenten. Zo wil men bijvoorbeeld studenten in Marokko stageprojecten laten verrichten. Dit vindt al plaats op kleine schaal: studenten van de Haagsche hogeschool gaan bijvoorbeeld werken aan een tuinbouwproject, waarbij de gehele exportketen onder de loep wordt genomen van productie tot marketing in het buitenland. Verwacht wordt dat het NIMAR een drempelverlagende rol zal hebben voor studenten en onderzoekers bij hun studie- of onderzoeksverblijf in Marokko.
De werkzaamheden van het NIMAR liggen waarschijnlijk op de volgende gebieden:
Hoger onderwijs, in het bijzonder onderwijsprogramma’s voor studenten uit het Nederlands hoger onderwijs.
Wetenschappelijk onderzoek: bemiddeling bij het leggen van contacten met vakgenoten, bemiddeling bij autoriteiten voor onderzoeksvergunningen, opzet van een bibliotheek over Marokko.
Ondersteuning overige sectoren van het Nederlands onderwijs op gebied van partnerschappen tussen scholen, stagebemiddeling, uitwisseling voor lerarenopleidingen, studiereizen voor docenten.
Promotie van het Nederlands hoger onderwijs in Marokko: werving van studenten voor het Nederlands onderwijs. Stimuleren van samenwerking tussen het hoger onderwijs in beide landen.
Staatssecretaris Rutte heeft het voornemen om rond de Middellandse Zee een keten van Nederlandse instituten op te zetten. Deze instituten moeten een bijdrage leveren aan de internationaliseringsdoelstellingen van het ministerie van OC en W. Dit betekent dat het Nederlandse hoger onderwijs internationale aantrekkingskracht moet hebben op talentvolle studenten en onderzoekers. De kwaliteit van buitenlandse studenten moet verder worden gestimuleerd en Nederland moet de concurrentieslag aangaan met het buitenland.
In de maand juni zal het Nederlands Instituut in Marokko naar verwachting officieel worden geopend.
We kunnen weer verder
Binnenkort ook wat foto's van het pand op de NIMAR-site: www.let.ru.nl/NIMAR.
donderdag, februari 23, 2006
Hagel in Rabat
Het is al sinds 4 dagen buiïg hier. Vanuit de trein zag ik akkers die gedeeltelijk blank stonden, net als bij ons na een aantal regenachtige dagen. De Marokkanen zijn daar heel blij mee want met elke regenbui zie je de economie bijna groeien. De economie van Marokko is sterk afhankelijk van de landbouw, die grotendeels niet geïrrigeerd is. En dus is de landbouw weer sterk afhankelijk van de hoeveelheid neerslag. 2006 belooft dus economisch een goed jaar te worden voor de Marokkanen. Dan moet je natuurlijk wel hopen dat andere rampspoed hen bespaard blijft (vogelgriep, sprinkhanenplagen, aardbevingen), want er is hier van alles mogelijk.
Als het regent en waait is het ook hier niet echt warm. Een graad of 12 denk ik. Het grote verschil met Nederland is alleen, dat de huizen in Marokko daar helemaal niet op gebouwd zijn. Het binnen houden van de warmte, hetgeen natuurlijk gelijkstaat aan het buiten houden van de kou, is hier geen prioriteit. De huizen zijn tochtig er is meestal geen verwarming, de mensen werken met electrische straalkacheltjes om het toch nog een beetje warm te krijgen. Of ze zitten met hun jas aan en een das om achter hun bureau.
Dat is nog niets om bij de inrichting van het NIMAR ook rekening mee te houden.
dinsdag, februari 21, 2006
Mission Accomplished??
En wat mij betreft was hét NIMAR‑pand er ook bij.
Ik kwam terecht in een pand in een winkelstraat, dat zich qua indeling nauwelijks laat beschrijven.
Het bevat 3 etages met allerlei verschillende kamers en grotere ruimtes, en aan de achterkant op de begane grond en de eerste etage hele leuke terrasjes. Het terras op de begane grond is leuk begroeid, er staan bankjes en er zijn verschillende hoekjes.
In gedachten zie ik daar de studenten of cursisten al zitten in een lekker voorjaarszonnetje, terwijl in Nederland nog sneeuw of vorst wordt voorspeld.
Het is een pand met vele mogelijkheden, echt geschikt voor een multifunctioneel instituut.
Een medewerkster van de ambassade die op mijn verzoek mee ging voor een tweede bezichtiging was dat geheel met me eens. Het NIMAR zou in dat pand een echte onmoetingsplek kunnen worden voor de Nederlandse gemeenschap in Rabat en Marokko, maar ook als ontmoetingspunt voor Nederland en Marokko, want dat is uiteraard het doel van het NIMAR.
Financieel past het ook precies in het budget dat we voor huisvesting beschikbaar hebben.
Maar goed, eerst terug naar Nederland en overleggen met de collega's. Als zij ook vinden dat dit pand geschikt is, moeten we snel met de eigenaar gaan onderhandelen want het zal je maar gebeuren dat een andere huurder het ineens voor je neus wegkaapt.
De boel moet trouwens wel een beetje opgekalefaterd worden voordat we minister van der Hoeven daar kunnen ontvangen.
Het zou dus kunnen dat ik spoedig weer in Marokko ben voor die onderhandelingen.
Er zal wel wat moeten worden aangepast ook. Een paar scheidingswandjes hier en daar, misschien wat aanpassingen voor de helaas onvermijdelijke veiligheidsvoorzieningen etc. De begane grond moet wat meer lichtinval krijgen, het is daar nu te donker.
Dan kan ik me daarna op andere zaken gaan concentreren, wat moet er in het pand komen, welke ruimte krijgt welke bestemming etc.
Wellicht binnenkort hier of op de NIMAR‑site foto's van het pand.
maandag, februari 20, 2006
Eindelijk actie!
Maar nu (19 feb.) ben ik weer in Marokko, om te zoeken naar een onderkomen voor het NIMAR.
Van 14 tot 22 februari ben ik in Rabat om de onroerendgoedmarkt te verkennen.
In eerste instantie gaan we een onderkomen voor het NIMAR huren, dus heb ik contact gezocht met diverse makelaars om te vragen of ze iets bruikbaars in portefeuille hebben.
We zoeken een kantoorruimte van zo’n 200 vierkante meter. Daarmee moeten we voorlopig wel even uit de voeten kunnen voor het realiseren van onze plannen.
De afgelopen dagen heb ik van alles gezien. Vrij shabby appartementjes, ruime kantooretages, (etages van) fraai gelegen villa’s etcetera.
Dat wordt een kwestie van afstrepen: ligging (liefst centraal), financieel (binnen het budget blijven), mogelijkheden van het pand (diverse ruimtes voor lessen, bibliotheek, computerruimte, gastenverblijf) en meer.
Maar ik geloof dat ik zeker een aantal bruikbare opties heb gezien. Van alles een snel plattegrondje geschetst, foto’s gemaakt voor het thuisfront, en dan na thuiskomst spoedig de opties op een rijtje zetten en met enkele betrokken gezamenlijk een beslissing nemen.
Zodra hierover iets te melden valt zal ik dat ook doen. Het verwerven van een pand is het eerste wat nodig is, en tegelijkertijd ook een mijlpaal van jewelste natuurlijk.
Tenslotte nog iets over de verwachte opening van het NIMAR. Minister van der Hoeven (Onderwijs) bezoekt op 7 en 8 juni Marokko, en we hopen op die datum (over drieëneenhalve maand slechts) het NIMAR te kunnen openen en presenteren. Ook hierover nadere berichten in de komende tijd.
woensdag, januari 11, 2006
Citaat uit de brief van Mark Rutte
De Staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap,
OVERWEGENDE:
- Dat een groot deel van de Nederlandse bevolking zijn wortels heeft in Marokko;
- Dat het tot stand brengen van een nauwere samenwerking met Marokko op het gebied van hoger onderwijs en onderzoek direct voortvloeit uit wensen van studenten uit het bedoelde deel van de bevolking;
- Dat het tot stand brengen van een nauwere samenwerking met Marokko ook past binnen mijn internationaliseringsbeleid;
- Dat de beoogde samenwerking het best kan worden bevorderd door een vestiging in Marokko te realiseren, die, gelet op haar doelterrein, wordt bestierd door een instelling van hoger onderwijs.
Besluit een subsidie te verlenen aan de Radboud Universiteit Nijmegen voor het vestigen van een instituut in Marokko….